Restoranda Sipariş Vermek
Çin'de ilk gerçek Çince konuşman büyük ihtimalle bir lokantada olacak. Bu dersin tamamı HSK 1-3 kelimeleriyle kurulu; menüyü anlamasan bile sipariş verebilirsin.
Girerken
Kapıda kaç kişi olduğunuz sorulur: 几位? jǐ wèi? (kaç kişi?). Buradaki 位, insanlar için saygılı ölçü kelimesi. Cevap: 两位 (iki kişi), 三位. Garsona seslenmek: 服务员! fúwùyuán! Bu, Türkiye'deki "bakar mısınız"ın karşılığıdır ve kaba sayılmaz.
Menü istemek: 请给我菜单 qǐng gěi wǒ càidān (menüyü verir misiniz). 给 "vermek" fiili, iki nesne alır: kime, ne.
Sipariş: 要 ve 来
En kolay kalıp 我要… wǒ yào… (… istiyorum): 我要一碗米饭 (bir kâse pilav istiyorum), 我要这个 (bunu istiyorum; menüyü gösterirken). Daha doğal, lokantaya özgü kalıp 来: 来一个鱼 (bir balık gelsin). "Gelmek" fiilinin sipariş anlamı, tıpkı Türkçedeki "bir çay gelsin" gibi.
Sormak için: 有没有…? (… var mı?): 有没有面条? (erişte var mı?). Önermek için garson 你要什么? ya da 喝点儿什么? (bir şey içer misiniz?) diye sorar.
Yemek ve içecek kelimeleri
| Çince | Pinyin | Türkçe |
|---|---|---|
| 米饭 | mǐfàn | pilav, haşlanmış pirinç |
| 面条 | miàntiáo | erişte |
| 面包 | miànbāo | ekmek |
| 鸡蛋 | jīdàn | yumurta |
| 羊肉 | yángròu | kuzu eti |
| 鱼 | yú | balık |
| 菜 | cài | yemek (tabak); sebze |
| 水果 | shuǐguǒ | meyve |
| 茶 | chá | çay |
| 水 | shuǐ | su |
| 咖啡 | kāfēi | kahve |
| 牛奶 | niúnǎi | süt |
| 啤酒 | píjiǔ | bira |
| 饮料 | yǐnliào | içecek |
菜 kelimesine dikkat: hem "sebze" hem "yemek, tabak" demektir. 中国菜 "Çin yemeği", 点菜 "yemek seçmek, sipariş vermek". Türk damağına en yakın tabaklar genellikle 羊肉 (kuzu) içerir; Çin'in kuzeybatısında, özellikle Uygur mutfağında, kuzu kebap 羊肉串 her köşede bulunur.
Ölçü kelimeleri burada işe yarar: 一碗米饭 (bir kâse pilav), 一杯茶 (bir bardak çay), 一瓶啤酒 (bir şişe bira), 一盘菜 (bir tabak yemek).
Yemek sırasında
Lezzetliyse 很好吃 hěn hǎochī (çok lezzetli); içecek için 好喝 hǎohē. Doydun: 我吃饱了 wǒ chī bǎo le. Yemek çubuğu: 筷子 kuàizi; kaşık istemek için 请给我一个勺子. Acı yemekten korkuyorsan 不要辣 bú yào là (acı olmasın), Çin'de en çok ihtiyaç duyacağın üç kelime.
Hesap
服务员,买单! fúwùyuán, mǎidān! (hesap lütfen). Daha kibar: 请结账. Ne kadar olduğunu sormak: 一共多少钱? yígòng duōshao qián? (toplam ne kadar?). Cevap 一共八十六块. Kredi kartı: 可以用信用卡吗?; pratikte Çin'de ödeme neredeyse her yerde telefonla yapılır.
Diyalog
A: 服务员,请给我菜单。
B: 好的。你要什么?
A: 我要一碗面条和一杯茶。有没有羊肉?
B: 有。来一个羊肉吗?
A: 好,不要辣。
… 很好吃!买单,一共多少钱?
B: 一共五十块。
Garson, menüyü verir misiniz. / Tabii. Ne alırsınız? / Bir kâse erişte ve bir bardak çay. Kuzu var mı? / Var. Bir kuzu gelsin mi? / Olur, acı olmasın. / … Çok lezzetli! Hesap, toplam ne kadar? / Toplam elli yuan.
Bu dersin kelimeleri Mandarinbet'in üç seviyesine yayılmış durumda: 米饭 ve 菜 HSK 1, 面条 ve 羊肉 HSK 2, 菜单, 碗 ve 饮料 HSK 3. Üç seviyeyi de oynayınca lokanta sözlüğün tamamlanmış olur.